Een eigen route door het ontwerp
“Doe maar geen kunstacademie, dan heb je later geen werk,” zeiden haar ouders. Dus koos Anna Rijsmus voor een andere studie. Maar het creatieve bleef trekken. Via cursussen, masterclasses en privélessen schoolde ze zichzelf om tot grafisch ontwerper.
“Tijdens de masterclasses heb je nauwelijks tijd om na te denken. Je moet gewoon gáán. Er zit veel tijdsdruk op, waardoor je wordt gedwongen om snel en hard te werken, en je impulsen te volgen in plaats van eerst alles uit te denken. Pas aan het einde kun je afstand nemen en reflecteren op het proces.”
Verrassend resultaat
“Ik merk dat ik vaak de moeilijke weg kies. Onhandig, maar dit levert wel het tofste resultaat op. Bij de masterclass van Team Thursday had ik bijvoorbeeld echt de meest onhandige letter uitgekozen. Daar heb ik behoorlijk op zitten stressen, het was zó veel werk.
Ik had alle letters van het alfabet als sneeuwvlokken uitgeknipt. Eigenlijk net zoals kleuters het doen: een papiertje een paar keer vouwen en er dan gaten in knippen. Grappig genoeg werd het minder interessant zodra ik het te bewust ging doen. Er moest een soort toevalligheid in zitten. Juist daardoor is het eindresultaat vaak een verrassing, zelfs voor mijzelf.”
Project op eigen houtje
“Ik ben altijd op zoek naar structuren en patronen, en mijn fotorol zat daar helemaal vol mee. Totdat ik bedacht dat ik er ook letters in kon ontdekken. Van die ‘gevonden’ letters maak ik vervolgens een nieuw lettertype. Bijvoorbeeld: in de patronen van spaanplaat zoek ik naar vormen die op letters lijken, en zo probeer ik het hele alfabet bij elkaar te sprokkelen. Mijn eigen regel is: ik mag niets aanpassen. Er is een grote variatie in die letters, maar toch lijken ze allemaal bij elkaar te passen, ze vormen echt een geheel.”
Ik creëer mijn eigen opleiding
“Ik was zestien toen ik de havo afrondde. Mijn ouders zeiden: doe maar geen kunstacademie dan heb je later geen werk. Toen ben ik sociaal pedagogische hulpverlening gaan studeren. Daar heb ik geen spijt van hoor. Maar als ik nu terugkijk, had ik waarschijnlijk toch een andere keuze gemaakt.
Na die studie wilde ik alsnog naar de kunstacademie, maar inmiddels waren de regels veranderd: een tweede bachelor moest je volledig zelf betalen.
Dus begon mijn zoektocht: hoe kon ik de kunstzinnige kant op zonder kunstacademie? Ik volgde keuzevakken aan de Willem de Kooning Academie, kreeg privéles van een illustratiedocent, deed twee oriëntatiecursussen, volgde twee jaar opleidingen bij de MK Ateliers, deed mee aan de online challenge 36 Days of Type, en volgde een masterclass grafisch ontwerp in Berlijn en drie bij Graphic Matters.
Eigenlijk creëer ik zo mijn eigen opleiding. Ik zie het als één groot proces en ben zelf ook benieuwd welke kant het opgaat. Ik volg mijn enthousiasme, ook al lijkt het soms geen logische stap.”
Veel breder dan gedacht
“Tijdens de online challenge 36 Days of Type ontdekte ik hoe leuk ik het ontwerpen van letters vind. Dat had ik echt niet verwacht; het leek me altijd super saai. In mijn hoofd bestond het vooral uit passen, meten en heel precies werken. Maar tijdens die challenge merkte ik hoe veelzijdig het juist is. Een letter is eigenlijk een plaatje dat je kunt vormen zoals jij wilt.
Van alle creatieve opleidingen leek grafisch ontwerpen me het minst leuk. Ik dacht dat het vooral draaide om het opmaken van tekst. Maar het blijkt juist enorm breed te zijn: je kunt er echt alle kanten mee op en van alles combineren. Zelfs met andere disciplines zoals architectuur, textiel óf vliegers, zoals we tijdens een Graphic Matters Masterclass hebben gedaan.
Het mooie is: tijdens al die opleidingen en masterclasses leer je ontzettend veel over het creatieve proces. Die kennis neem je mee, wat je ook gaat maken. Het werkt door in alles wat je doet.”
