Zeven dagen groeien, 45 dagen verdwijnen
Met zijn achtergrond in de architectuur bouwde hij een huis van mycelium, het ondergrondse netwerk van paddenstoelen. Tijdens de Dutch Design Week van 2019 vroeg iemand: ‘Wat als mijn oma hierin overlijdt?’ Zo ontstond het idee voor de Loop Living Cocoon: een uitvaartkist die in zeven dagen zelf groeit.
Bob Hendrikx won in 2021 de Keep an Eye Young Designer Award en daarmee een geldprijs van € 9.000,- voor zijn bijzondere ontwerp: kisten, gemaakt van mycelium.
Deze kisten groeien in slechts zeven dagen en worden binnen 45 dagen volledig afgebroken door de natuur. En er hoeft geen enkele boom voor gekapt te worden.
“De award is echt fundamenteel voor jonge ontwerpers. Zeker net na je afstuderen: je zit vol ideeën en motivatie om de wereld te veranderen, maar je hebt nauwelijks financiële middelen. Uiteindelijk komt het toch neer op die ene vraag: hoe ga je het bekostigen?
Veel afgestudeerden van de TU Delft belanden op de Zuidas of andere corporate banen, waar vaak veel al vastligt en er relatief weinig ruimte is voor vernieuwing. Zo gaat er potentiële innovatiekracht verloren. Ik wist al dat ik die kant niet op wilde, maar je wordt wel geconfronteerd met de realiteit: de geldkraan gaat dicht, de studiefinanciering stopt. Dan móét je wel iets. De award gaf me precies het zetje dat ik nodig had om er vol voor te gaan.”
Hoe wordt een concept echt?
“Als ontwerper ligt mijn hart bij vernieuwing. Tegelijkertijd geloof ik dat een ontwerp, uitvinding of innovatie pas echt waarde krijgt als mensen het daadwerkelijk gebruiken. In de designwereld zie je vaak supercoole ideeën. Qua visie honderd punten. Maar ze zijn niet altijd even praktisch. Dan blijft het bij een concept. Mooi, maar met lage volumes blijft de impact beperkt.
Ik voelde de drang om niet alleen toffe ideeën te bedenken, maar ze ook echt tot in de puntjes uit te werken. En ja, dat betekent soms ook: compromissen sluiten.”
Verder onder foto
Jong bedrijf
“Als ontwerper zie ik steeds duidelijker hoe bepalend geld is. Je moet óf zoveel meerwaarde bieden dat mensen bereid zijn er extra voor te betalen, óf concurreren op prijs.
Voor een start-up is dat laatste extra lastig. Als we groter worden, kunnen onze prijzen omlaag. Maar voorlopig concurreren we met een eeuwenoude industrie. Een sector waarin het nog steeds winstgevend is om een boom aan de andere kant van de wereld te kappen, te zagen, drie weken lang op 300 graden te drogen, te bewerken en dan naar hier te verschepen.
Wij stoppen upcycled hennepvezel, een reststroom, in een mal en voegen daar een paddenstoel aan toe, mycelium het wortelnetwerk van een paddenstoel, bekend als de recycler van de natuur. Dat is veel schaalbaarder en efficiënter dan hout. Maar ja, wij beginnen net. We zitten in hoofdstuk één. Het duurde ook twintig jaar voordat zonnepanelen een beetje betaalbaar werden.”
Oma draagt bij aan de natuur
“We stonden laatst op de Senioren Expo. Daar spreek je direct met eindgebruikers, mensen die soms nét iets té enthousiast zijn over hun eigen uitvaart. Dat is ergens ook wel komisch. Ze stappen lachend in zo’n selfie-kist, maken een foto en sturen die naar de familie.”
Maar er zijn ook serieuze gesprekken. Zo willen sommige mensen graag in een mand begraven worden, want “dat is superduurzaam.” Alleen… 95% van die manden, zeker de betaalbare, komt gewoon uit China.
En dan denk ik: precies daarom moeten we blijven uitleggen wat we doen. Als ontwerper zie je hoeveel misverstanden er bestaan. Veel mensen kennen het verschil niet tussen duurzaamheid, biologische afbreekbaarheid en biodiversiteit. Ze denken: klinkt duurzaam, dus het zal wel goed zijn.
Een andere uitdaging: mensen moeten eerst overlijden voordat ze ons product kunnen gebruiken. Hoe zorg je ervoor dat de Cocoon wordt gezien als een serieus alternatief en niet als een kunstproject?
Want het is inmiddels behoorlijk serieus. We hebben bijna vijf miljoen Euro aan financiering opgehaald en een complete faciliteit gebouwd, waar we elke maand 500 Living Cocoons laten groeien. Er zijn al 2.500 mensen in begraven. Zij verrijken nu actief de bodem. Zo wordt een einde een nieuw begin. The circle of life. Oma draagt bij aan de natuur.”
